Archives for posts with tag: kunst

 

 

 

 

 

 

 

Een paar jaar geleden was ik in de winter ( nou ja, tweede helft maart dus het was alweer normaal licht, maar er lag nog wel een meter sneeuw) in Noord Noorwegen. En dat wordt dan toch wel een verslaving, die helderheid, het Noorderlicht ( toen niet gezien maar het had gekund)  en waarom mensen daar eigenlijk wonen? Kortom, de cultuurvraag.

En zo vertrok ik 13  februari naar Finland. Op de milieuvriendelijke manier: met de trein naar Travemünde en dan met de veerboot naar Helsinki, 29 uur varen.

WP_20180214_017

Op de ochtend van 15 februari, tussen het drijfijs…

WP_20180215_005

Helsinki is een stad met cultuur: veel musea, en een mooi muziekgebouw met veel concerten. Ik bezocht er twee: een (gratis) nazit van het HPO in de foyer met een kamermuziek bezetting voor de 1e van Mahler en een echt concert van het Radio Symfonie Orkest met o.a. Strawinski en Chopin.

Museum Kiasma

WP_20180215_032

WP_20180215_049

Kathedraal

WP_20180215_067WP_20180215_073

Nazit door HPO-Club, in de foyer van het Muziekgebouw. Mahler 1 in kamermuziekversie

WP_20180215_092

Orthodoxe kathedraal

WP_20180216_009

Bij de haven; drijvende zwembaden met saunagangers

WP_20180216_012WP_20180216_027

Concertzaal voorafgaand aan optreden Radio Symfonie Orkest

WP_20180216_040

Pauzedrankje met snack besteld?

WP_20180216_050

Natuurhistorisch Museum

WP_20180217_006

Mooie presentatie over uitwerpselen van verschillende dieren…

WP_20180217_013WP_20180217_014

Finlandia Hall (Aalto) met bevroren meer er achter

WP_20180217_048WP_20180217_049

Hal van het station van Helsinki; hier werd ooit een officieel bal gehouden, vernam ik in het Nationaal Historisch Museum. Hetzelfde gebouw?

WP_20180218_003

Met de trein naar Tampere; de kathedraal

WP_20180218_008

Ook hier worden oude fabrieken hergebruikt voor kunst, cultuur en horeca

WP_20180218_018

Kaleva kerk, op een heuvel in een buitenwijk

WP_20180219_012

Poolschoenen gescoord met goed profiel (geen spikes meer nodig) en een lekker wollen vachtje

WP_20180219_051

Dan naar Lapland: de nachttrein van Tampere naar Rovaniemi. Mijn slapie was een vrouw uit Tampere die 5 weken in Lapland ging werken als wildernisgids. Auto op de trein en vanaf Rovaniemi nog 200 km naar het noorden rijden.

WP_20180219_054WP_20180220_005

In Rovaniemi was het -23; het Arktikum is een mooi gebouw met interessante collectie

WP_20180220_015

Mijn appartementje lag aan de rivier; ’s avonds nog even een wandelingetje op zoek naar het Noorderlicht…

WP_20180221_001

Een bijzondere bibliotheek van Alvar Aalto; documentatie op tafel..  en voordien een repetitie van het Lapland kamerorkest gespot in een kunstencentrum in een voormalig  Postdepot.

WP_20180221_042 - kopieWP_20180221_053 - kopieWP_20180221_054 - kopieWP_20180221_060 - kopie

En weer verder, nu per bus: Sodankyla. Met tegenover mijn appartement een tentoonstelling van Alariesto: schilderijen als stripboeken met herinneringen aan zijn jeugd in Lapland.

WP_20180221_075 - kopieWP_20180221_079 - kopieWP_20180222_004 - kopieWP_20180222_005 - kopie

Waar de rivier uitmondt in de Arctische Oceaan…WP_20180222_009 - kopie

Een man was eenzaam en wou wel een vrouw; ze kwam uit de lucht vallen en ze was niet lelijk dus dat zat wel goed

WP_20180222_013 - kopieWP_20180222_017 - kopie

.. al het bier opgedronken dat zijn vrouw zelf had gebrouwen voor een feest..

WP_20180222_026 - kopie

De oude kerk uit 1689

WP_20180222_040 - kopie

. en de begraafplaats. Hoe zouden ze dat doen?

WP_20180222_045 - kopie

Sodankyla als streekcentrum: 3 tankstations, onderhoudsbedrijven, 2 supermarkten, een juwelier, een beddenzaak, 2 restaurants die om 17.00 sluiten en een ruilwinkel

WP_20180222_049 - kopie

Uitzicht uit mijn raam; even een raampje open gehad…  een van dubbel.

WP_20180223_001 - kopie

Naar Inari; Villa Lanca met bijbehorende souvenirwinkel

WP_20180224_080 - kopie

dezelfde avond op Aurora Hunt. 4 Deelnemers en 2 organisatoren, zij op de sneeuwscooter en wij in de slee er achter. Met warme overall laarzen en helm met vizier

WP_20180223_015 - kopieWP_20180223_020 - kopie

Ochtend, -27 in Inari.

WP_20180224_001 - kopie

Naar het Siida – Saamelais museo, over natuur, cultuur en geschiedenis van de Samen.

WP_20180224_021 - kopieWP_20180224_023 - kopieWP_20180224_047 - kopieWP_20180224_055 - kopieWP_20180224_067 - kopie

Terug wandelen langs de bevroren rivieren en meren; het Samen Parlementsgebouw

WP_20180224_069 - kopieWP_20180224_074 - kopieWP_20180224_075 - kopie

Terug met de bus naar Rovaniemi, 5 uur rijden. “De bushalte is daar ergens, bij het hotel”

WP_20180224_086 - kopieWP_20180224_091 - kopie

Onderweg wordt ingestapt bij de grote all in resorts. “Het toerisme is de laatste jaren enorm gegroeid; grote hotels, en alles wat verhuurd kan worden wordt verhuurd. Maar voor onze eigen kinderen is er geen huis meer beschikbaar..”

WP_20180224_102 - kopie

Guesthouse Borealis met als charmantste onderdeel het beschilderde trapportaal

WP_20180225_006 - kopie

Per trein naar Oulu. Treinstellen op station Rovaniemi

WP_20180225_017 - kopie

Oulu; ergens bij een bushalte een bronzen beeldengroep

WP_20180225_033 - kopieWP_20180225_055 - kopie

Uitzicht uit mijn raam, de kathedraal van Oulu

WP_20180225_069 - kopie

Naar het park

WP_20180226_001 - kopieWP_20180226_002 - kopie

WP_20180226_024 - kopieWP_20180226_031 - kopie

In de markthal

WP_20180226_046 - kopieWP_20180226_048 - kopieWP_20180226_051 - kopie

Nachttrein terug naar Helsinki

WP_20180227_003

Kerk in de Rots

WP_20180227_009WP_20180227_018

HAM Helsinki Art Museum

WP_20180227_026WP_20180227_028

Hotel Seurahuone

WP_20180227_053WP_20180227_055WP_20180228_005

Academische Boekhandel, met Café Aalto

WP_20180228_009WP_20180228_017

Terug naar de boot, met de metro

WP_20180228_040WP_20180228_062WP_20180228_067WP_20180301_003WP_20180301_011

Waarom zijn de Finnen het gelukkigste volk, terwijl het er ’s winters zo koud en donker is? Schoon, goed verzorgd, de wegen worden gestrooid en de sneeuw geruimd; kunst en cultuur, met de kleuterklas naar het park en naar het museum; hoge belastingen maar dan heb je ook wat.

De informatie die ik aantrof over het leven in Lapland was een verhaal over mensen die na het terugtrekken van het landijs aan het eind van de laatste IJstijd ontdekten dat de wateren visrijk waren en dat je (de kunst afgekeken van de schaapherders) je met je rendieren in een jaarrond economie kon handhaven. Zolang er geen vaste grenzen waren kon je vrij door het hele gebied trekken en dat gebeurde dan ook. Het vaststellen van de landsgrenzen en allerlei wet- en regelgeving (eind 19e eeuw) maakte een eind aan die leefwijze. De Lapse cultuur was bijna verdwenen maar tweede helft 20ste eeuw ontstond er een nieuw bewustzijn, samenwerking, stimuleren van de taal / talen, radiostation etc. En dus uiteindelijk (1996) een parlement. Plus een wetenschappelijk / cultureel netwerk o.a. in de (Aalto) bibliotheek van Rovaniemi.

Hout is er in overvloed: als grondstof voor papier en meubels, als brandstof… Het bos wordt niet uitgeput maar verstandig beheerd. Fins design is beroemd en de digitalisering lijkt me vergevorderd. Wie is er níet groot geworden met een Nokia? In de trein was ik zo ongeveer de enige met een geprint kaartje; iedereen liet even zijn telefoon zien. Alleen in Noord Lapland waren er wat problemen met de elektronica / internetverbindingen: als er sterke instraling van de zonnewind (geladen deeltjes, oorzaak van het Noorderlicht) was…

In de buitenwijken van Helsinki zag ik mooie wijken met goede appartementen aan het meer / park. En ’s zomers weer een totaal ander plaatje natuurlijk. De natuur is indrukwekkend, ook zonder Noorderlicht spektakel. Dat is fijn voor de Finnen zelf maar het trekt ook veel toerisme. Mét de bijbehorende nadelen dus.

“Finland het gelukkigste land”… dat is natuurlijk altijd relatief. Maar ruimte en een beetje zekerheid, dat helpt wel.

P.S. : Vandaag 25 maart ontmoette ik in het Stamhotel iemand die in dezelfde periode in Noord Finland had verbleven – in een lodge met een all in pakket, en de hele dag sportief buiten in de sneeuw, óók bij -25.  Weg van alles. Wat een totaal andere beleving! Ik ben tevreden met mijn keuze en zij met de hare.

Ik was even in Rome. Twaalf dagen heet dat; met aftrek van reisdagen tien. Want, ja, het is maar twee uur vliegen, maar ik vind vliegen altijd een frustrerende ervaring qua efficiëncy. Je moet er een paar uur tevoren zijn, en als het  Schiphol is moet je nog rekening houden met de storingen in de tunnel.  Je koffer geef je af (dat is trouwens lang geleden – de laatste jaren meestal met alleen handbagage gereisd) en daar moet je dus op wachten als je allang bent geland. En het principe van een vliegreis is in extreme mate wat over openbaar vervoer in het algemeen wordt gezegd: Het vertrekt van waar je niet bent en het brengt je waar je niet wilt zijn. Wat dat betreft is de trein in het voordeel: je komt hartje centrum aan. Meestal. Deze keer zat ik wat dat betreft redelijk goed: ik had een appartementje gereserveerd vlakbij station Trastevere, met een rechtstreekse treinverbinding van Fiumicini. Zo dichtbij dat elke trein op 10 – 80 meter van mijn huisje passeerde, afhankelijk van spoor 1 t/m 6. En dan voel je dat de nabijheid van een spoorlijn went, en een snelweg nooit. WP_20150221_016 Dat blokje links.. tweede unit, geel geverfd. Daar zat ik. Zo had ik ruim de tijd om die dingen te doen waaraan ik bij eerdere bezoeken aan Rome nooit was toegekomen: een paar excursies, en verder gewoon doelloos de stad doorsjouwen. En op zijn tijd een poosje lekker op mezelf met een boek, en mijn potje koken.

Die tegenstellingen dan. De buurt waar ik verbleef was niet bepaald luxe, hoewel ik denk dat een huisje daar al een flinke huur moet opbrengen. Mijn appartementje was onderdeel van een blok met een gezamenlijke buitendeur, en als ik zo even de constructie probeerde te begrijpen acht allemaal kleine woningen, 1 of 2 kamers. Af en toe hoorde ik buren aankomen of vertrekken over de mini-galerij. De gewassen lakens hingen aan de waslijnen in de binnenplaats, die nu (februari/maart) nog vrij kaal was maar de belofte van een groen paradijs in zich had, De winkeltjes zijn over het algemeen klein, overleven maar net, zo te zien. De straat slecht onderhouden; veel kuilen en gaten, opgelapt asfalt. Het eco-eiland (de afvalcontainers..) een concentratie van zwerfvuil. Om de hoek de Lungotevere (oftewel de straat langs de Tiber) met flats 9 hoog, groentestallen langs de kade, een parkeerplaats van 3 rijen dik kleine autootjes (dat is trouwens het algemene beeld, en de Smart wordt standaard dwars geparkeerd). De brug is met marmer bekleed. Langs de oevers huizen de daklozen in onduidelijke optrekjes. Aan de overkant een monument: het voormalige abattoir. Dat wordt herontwikkeld. Er is al een museum en een architectuuropleiding; aan een open eind een alternatieve vrijplaats. WP_20150222_014  WP_20150222_020

Een andere economie. Een wonderlijk agglomeraat van ijsbaan, moestuin, stalletjes (in het weekend); een winkel, horeca, kinderbibliotheek, fietsenmaker en andere kleine bedrijfjes. Centraal in het complex een bamboesculptuur. WP_20150222_012  WP_20150222_050  WP_20150222_035 En loop je er aan de andere kant uit, ben je weer gewoon in een woonwijk…. met een bizarre wandschildering. WP_20150222_044

Bij mij om de hoek de zondagse vlooienmarkt Porta Portese; mijn huisbazin waarschuwde me voor zakkenrollers. “neem geen tas mee!” Niets waargenomen qua criminaliteit, wel veel interessante handel!

WP_20150301_013

Ik heb veel met de bus gereisd in Rome. De buslijnen lijken niet erg rationeel gelegd, maar als je bij een halte staat is het heel duidelijk: op een groot bord staat de hele lijn: begint hier eindigt daar, lijstje om de halte waar je nu bent. O, er staat wel iets op waar ik zou willen zijn… Dus ik stap in en geniet van het beeld van de stad. Ik rammel de vullingen uit mijn kiezen als de bus weer eens een straat treft die echt héél slecht onderhouden is. En dat is geen uitzondering! Als je dit meemaakt tel je je zegeningen als bewoner van Nederland. De openbare ruimte is goed verzorgd in de grote toeristische centra (en ook daar valt af en toe een steek, een gat in de weg met een hek eromheen..) maar daarbuiten is het behoorlijk treurig.

Er is al veel gerestaureerd in Rome, en het restaureren gaat nog steeds door. Ik hoorde ook wel commentaren dat het nooit af komt. Ja, dat klopt. Op elke straathoek vind je oudheden. Sommige zijn al ontdekt en als officiële scavi in ontwikkeling, andere zie ik met verwondering aan: alles werd hergebruikt dus als je met een pand bezig was en je had nog een zuiltje liggen… verwerk het gewoon. De officiële reden dat er nog steeds maar twee metrolijnen zijn: De plannen zijn er wel maar we komen steeds weer in gebieden terecht die archeologisch belangrijk zijn… Ja, dat is zo in Rome.

De rijkdommen van de Vaticaanse Musea. Hier een zithoekje in het appartement van de Borgia’s WP_20150226_035 De luxe van de Via del Corso en de Via del Babuino. Wie kan daar kopen? Buitenlandse toeristen die ook dertig euro (cash – helaas niet bij me)  kunnen neerleggen voor het barokconcertje in het palazzo, de kleine groep Italianen die het getroffen heeft. De expats die werken bij de FAO. Overigens herinnerde ik me van lang geleden dat het hoofdkantoor van de FAO aan de noordkant van Circo Massimo ligt, dus toen ik daar toch in de buurt was wist ik bijna zeker dat daar een rij aardige lunchgelegenheden zou zijn, en dat was ook zo. WP_20150228_006 Circo Massimo WP_20150228_007 Het hoofdkantoor van de FAO – met banner ter gelegenheid van het Internationaal Jaar van de Bodem.

Loop je ten noorden van het Colosseum een stukje door: luxe wonen daar, en onverwacht een heel rustig park met straatnamen van linkse helden. WP_20150228_019  WP_20150228_022 De oude wijken waar men verdient aan de toerist – en terecht – met een pizzeria of een winkeltje. Waar je dan ook een onderdeel van het Ministerie van Onderwijs aantreft met een prachtig ritme van airco’s. WP_20150302_024 Die wijken die niet in de gratie zijn. – jammer maar helaas. Daar trof ik bijvoorbeeld wel een groot pand met de deur open en een stuk of wat gebruikers op A4’s aangegeven.

WP_20150302_004  WP_20150302_003

Als toerist beperkt je stadsbezoek zich meestal tot het oude stadscentrum. De herontwikkeling met 8hoge flats – daar kijk je dan een beetje omheen. De buitenwijken zie je als je op excursie gaat naar een bestemming buiten de stad. De bus naar Tivoli vertrekt bij metrostation Rebibbia, het eindpunt van metrolijn B. WP_20150225_043 Dat is weer heel wat anders! Mix van hoog- en laagbouw, rijtje winkels met horeca, sportschool, parkje. Niet luxe maar wel verzorgd.

Dit was een beeld van 12 dagen en het is me goed bevallen op de locatie waar ik zat. Maar waar zou ik willen / kunnen wonen als ik een jaar in Rome zou verblijven? Ik zou het nog niet weten…

Deze weken was er een bijzondere manifestatie in Amsterdam; in naam van de tolerantie werden grachtenpanden opengesteld, die voor de gelegenheid waren voorzien van extra moderne kunst. De kunst zit in het verdomhoekje. Ze behoeft geld, maar ook aandacht. Een van de vormen waarin aan die behoefte wordt voldaan is het – als particulieren – bieden van tentoonstellingsruimte.

Nou ben ik een liefhebber van moderne kunst maar ik ben ook wel een architectuurminnaar en – een beetje ordinair, sorry – voyeur van huizen en werkplekken. En dat gecombineerd met mijn principiële, van (vrijzinnig protestants)  huis meegekregen gevoel voor tolerantie… Dus kon ik de manifestatie http://www.iamsterdam.com/en-GB/experience/what-to-do/whats-on/event-guide/november/chambres-des-canaux niet aan me voorbij laten gaan. Ik had nog een uitstapje met mijn zoon tegoed dus samen bezochten wij 14 van de 20 in de route opgenomen locaties.

IMGP8424

Hier de banner, bij het Huis met de Hoofden.

De Grachtengordel is natuurlijk op zich al een fenomeen. De locaties zijn misschien niet helemaal representatief – weinig woonhuizen, dat is ook wel de realiteit – maar o zo leuk om te bekijken. Meestal verloor de kunst het van het pand…

Wat mij opviel:

Hergebruik van grachtenpanden kan leiden tot heel mooie appartementen maar de keuze van ‘geen lift’ maakt zo’n appartement wel beperkt toegankelijk. Wel fraaie combinaties van wonen en werken…

IMGP8446   IMGP8452

IMGP8436

Het schild (hierboven) is feitelijk een half schild; het komt uit Nieuw Guinea, was nog net geen officieel Cultureel Erfgoed, en werd door een van de tussenliggende eigenaren in tweeën gedeeld als symbool voor de deling van Nieuw Guinea door de kolonisten.

Particulieren die deelnamen zijn vaak zelf ook al verzamelaar, en hun eigen verzameling is ook heel interessant.

Veel panden zijn niet in particulier gebruik maar wel zakelijk – en fijn dat ze dan een deel openstelden

En nog eens een wachtrij… bij het Anne Frankhuis, deze keer

IMGP8455

Stichting Hendrik de Keijzer heeft een belangrijke functie bij het instandhouden en renoveren van monumentale panden. Het Huis van Brienen was een mooi voorbeeld en er was een uitgebreide presentatie van de Stichting. Een fraai gedecoreerde binnenplaats – met secreetjes

IMGP8472    IMGP8473

en een tuinhuis met voor de gelegenheid een nostalgische filmprojectie met paradijsvogel..  en nog zo’n schild!

1472997_10151791300083785_418919777_n[1] Foto Rutger Siskens

Verderop in de reeks was een pand te bezichtigen dat nog in een vroeg stadium van restauratie was; gaf veel inzicht.

Tijdens de wandeling kwamen we langs veel interessante panden en ontdekten aan de hand van de naambordjes en geveldecoraties dat allerlei bekende mensen en organisaties in de Grachtengordel huizen. Victor en Rolf hebben hun naam en merk op traditionele wijze in beeld gebracht..

.IMGP8513

We zagen het NIOD… een uitbundig bewerkte gevel. O, zitten zij hier, wat mooi! Maar niet open.

Verderop een open huis: bewoner Manifesta. Onbevangen gaan we naar binnen, weten wij veel….. en dan blijkt op een deur te staan: L. de Jong.

IMGP8520

En dan kijk je nog wat verder. En dan is het gewoon het oude pand van het NIOD…  Met alle associaties van dien en ook een soort vaag vermoeden van “het Bureau” – gebeurtenissen… maar wel mooi!

IMGP8527  IMGP8531

Het figuurtje van boven de deur, de ontheemde, vind je in mini terug

IMGP8516

In het Goethe huis een projectie van een beroemd schilderij van de Gouden Bocht, met een uitgesproken verhandeling over projectbrochures, geldstromen en het opmerkelijke feit dat dit schilderij ineens in het nieuws kwam omdat het een rol speelde bij een van de eerste omgevallen banken.

We kwamen ook nog in het oude gebouw van “DE Bank/ Nederlandse Handel Maatschappij / ABN” terecht, tegenwoordig De Bazel, met bezoek aan de kluis. Typisch een geval waarin het gebouw de aangeboden kunst overklaste – maar ja, mijn zoon en ik hebben ook wat met die bank. En ze deden hun best…

IMGP8538  In de kluis

IMGP8545

.. het bedieningspaneel voor alle systemen

IMGP8543  Schildje met Lips-merk

IMGP8550 Ook de kunst in een kooi….

IMGP8549 .. wel stoere kunst, die er past!

En gewoon op straat is er ook zoveel te zien… in de Berenstraat: de eerste Amsterdamse bewaarschool

IMGP8463    IMGP8569

Eerste Nederlandse              Creativiteit met brugleuning

bewaarschool (Berenstraat)

IMGP8502    IMGP8568

Nepduif in een hoekje             Costumes d’enfants, Utrechtsestraat

Nog dit weekend dus…

.. en kijk even van tevoren wanneer de voorstellingen in de ambtswoning van de burgemeester zijn; buiten de voorstellingen om is die niet open. Jammer, ik had er graag een kijkje genomen.